41. 同Đồng 異dị
Sameness and difference

上Thượng 士sĩ 聞văn 道Đạo, , 勤cần 而nhi 行hành 之chi. ;
Bậc học cao nghe đạo, cố gắng mà theo.
Scholars of the highest class, when they hear about the Dao, earnestly carry it into practice.

中Trung 士sĩ 聞văn 道Đạo, , 若nhược 存tồn, 若nhược 亡vong. ;
Bậc học bình thường nghe Đạo như còn như mất.
Scholars of the middle class, when they have heard about it, seem now to keep it and now to lose it.

下Hạ 士sĩ 聞văn 道Đạo, , 大đại 笑tiếu 之chi. 。
Bậc học thấp kém nghe Đạo, cả cười bỏ qua.
Scholars of the lowest class, when they have heard about it, laugh greatly at it.

不Bất 笑tiếu, 不bất 足túc 以dĩ 為vi 道Đạo. 。
Nếu không cười, không đủ gọi đó là Đạo.
If it were not (thus) laughed at, it would not be fit to be the Dao.

故Cố 建kiến 言ngôn 有hữu 之chi: :
Nên người xưa nói:
Therefore the sentence-makers have thus expressed themselves:

明Minh 道Đạo 若nhược 昧muội. ;
Sáng về Đạo, dường tăm tối.
The Dao, when brightest seen, seems light to lack;

進Tiến 道Đạo 若nhược 退thối. ;
Tiến về Đạo, nhường như thụt lùi.
Who progress in it makes, seems drawing back;

夷Di 道Đạo 若nhược 纇lỗi. ;
Ngang với Đạo, dường như cục cằn.
Its even way is like a rugged track.

上Thượng 德Đức 若nhược 谷cốc. ;
Đức cao dường như hang suối.
Its highest virtue from the vale doth rise;

太Thái 白bạch 若nhược 辱nhục. ;
Thật trong trắng dường như bợn nhơ.
Its greatest beauty seems to offend the eyes;

廣Quảng 德đức 若nhược 不bất 足túc. ;
Đức rồi rào dường như không đủ.
And he has most whose lot the least supplies.

建Kiến 德đức 若nhược 偷thâu. ;
Đức vững chắc dường như cẩu thả.
Its firmest virtue seems but poor and low;

質Chất 真chân 若nhược 渝du. ;
Chất thực dường như biến đổi.
Its solid truth seems change to undergo;

大Đại 方phương 無vô 隅ngung; ;
Hình vuông lớn không góc.
Its largest square doth yet no corner show

大đại 器khí 晚vãn 成thành; ;
Đồ dùng lớn lâu thành.
A vessel great, it is the slowest made;

大đại 音âm 希hi 聲thanh; ;
Tiếng lớn nghe không thấy.
Loud is its sound, but never word it said;

大đại 象tượng 無vô 形hình. ;
Tượng lớn, không có hình.
A semblance great, the shadow of a shade.

道Đạo 隱ẩn 無vô 名danh. 。
Đạo ẩn, không tên.
The Dao is hidden, and has no name;

夫Phù 唯duy 道Đạo , 善thiện 貸thải 且thả 成thành. 。
Chỉ có Đạo, hay cho lại tác thành (muôn vật).
but it is the Dao which is skilful at imparting (to all things what they need) and making them complete.