20. 異Dị 俗tục
Being different from ordinary men

絕Tuyệt 學học 無vô 憂ưu. ,
Dứt học, hết lo.
When we renounce learning we have no troubles.

唯Duy 之chi 與dự 阿a, , 相tương 去khứ 幾kỷ 何hà. ?
Dạ với ơi khác nhau bao lăm?
The (ready) ‘yes’, and (flattering) ‘yea’; Small is the difference they display.

善Thiện 之chi 與dữ 惡ác , 相tương 去khứ 若nhược 何hà. ?
Lành với dữ khác nhau mấy tầm?
But mark their issues, good and ill; What space the gulf between shall fill?

人Nhân 之chi 所sở 畏úy, , 不bất 可khả 不bất 畏úy. 。 荒Hoang 兮hề 其kỳ 未vị 央ương 哉tai. !
Cái mà người sợ, ta há không sợ, nhưng không đến nỗi hoảng hốt mất tinh thần.
What all men fear is indeed to be feared; but how wide and without end is the range of questions (asking to be discussed)!

衆Chúng 人nhân 熙hi 熙hi , 如như 享hưởng 太thái 牢lao, , 如như 春đăng 登xuân 臺đài. 。
Người đời hớn hở, như hưởng cỗ bàn, như lên đài xuân.
The multitude of men look satisfied and pleased; as if enjoying a full banquet, as if mounted on a tower in spring.

我Ngã 獨độc 怕bạc 兮hề 其kỳ 未vị 兆triệu, ;
Riêng ta lặng lẽ, chẳng chút phô trương,
I alone seem listless and still, my desires having as yet given no indication of their presence.

如như 嬰anh 兒nhi 之chi 未vị 孩hài. ;
y như trẻ thơ, chưa biết mỉm cười.
I am like an infant which has not yet smiled.

儽Luy 儽luy 兮hề 若nhược 無vô 所sở 歸qui. 。
Dáng điệu phờ phạc, lênh đênh vô định.
I look dejected and forlorn, as if I had no home to go to.

衆Chúng 人nhân 皆giai 有hữu 餘dư, , 而nhi 我ngã 獨độc 若nhược 遺di. 。
Chúng nhân có thừa, riêng ta thiếu thốn.
The multitude of men all have enough and to spare. I alone seem to have lost everything.

我Ngã 愚ngu 人nhân 之chi 心tâm 也dã 哉tai. !
Lòng ta ngu dốt thay, mù mịt tay.
My mind is that of a stupid man; I am in a state of chaos.

沌Độn 沌độn 兮hề , 俗chúng 人nhân 昭chiêu 昭chiêu, , 我ngã 獨độc 若hôn 昏hôn. 。
Người đời sáng chói, riêng ta mịt mù.
Ordinary men look bright and intelligent, while I alone seem to be benighted.

俗Chúng 人nhân 察sát 察sát, , 我ngã 獨độc 悶muộn 悶muộn. 。
người đời trong trẻo, riêng ta hỗn độn
They look full of discrimination, while I alone am dull and confused.

澹Đạm 兮hề 其kỳ 若nhược 海hải. , 飂Liêu 兮hề 若nhược 無vô 止chỉ. ,
Vắng lặng như biển khơi, vi vu như gió thổi.
I seem to be carried about as on the sea, drifting as if I had nowhere to rest.

衆Chúng 人nhân 皆giai 有hữu 以dĩ , 而nhi 我ngã 獨độc 頑ngoan 似thả 鄙bỉ. 。
Mọi người đều có chỗ dùng, riêng ta ngu xuẩn, thô kệch.
All men have their spheres of action, while I alone seem dull and incapable, like a rude borderer.

我Ngã 獨độc 異dị 於ư 人nhân, , 而nhi 貴quí 食thực 母mẫu. 。
Riêng ta sống khác người, vì không lìa xa «mẹ thiên nhiên».
(Thus) I alone am different from other men, but I value the nursing-mother (the Dao).